ΛΔ Κονγκό: Προειδοποίηση Ερυθρού Σταυρού ότι η επιδημία Έμπολα δεν έχει κορυφωθεί

Η επιδημία Έμπολα στην ανατολική Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό δεν έχει ακόμη φτάσει στην κορύφωσή της και ενδέχεται να χρειαστεί έως και ένας χρόνος για να τεθεί υπό έλεγχο, προειδοποιεί αξιωματούχος του Ερυθρού Σταυρού, την ώρα που τα επιβεβαιωμένα κρούσματα έχουν ξεπεράσει τα 800.

«Είναι πολύ δύσκολο να γνωρίζουμε ακριβώς σε ποιο βαθμό εξαπλώνεται η επιδημία, αλλά η κορύφωση, πιστεύω, δεν είναι πίσω μας, είναι μπροστά μας», δήλωσε ο Bruno Michon, υπεύθυνος επιχειρήσεων της Διεθνούς Ομοσπονδίας Ερυθρού Σταυρού και Ερυθράς Ημισελήνου για την επιδημία Έμπολα, μιλώντας σε δημοσιογράφους μέσω βιντεοκλήσης από την ανατολική ΛΔ Κονγκό.

«Φοβόμαστε ότι μπορεί να χρειαστεί ένας χρόνος για να τελειώσει αυτή η ασθένεια», πρόσθεσε, σύμφωνα με το Reuters.

Πάνω από 800 κρούσματα και 192 θάνατοι

Σύμφωνα με κυβερνητικά στοιχεία που δημοσιοποιήθηκαν τη Δευτέρα 15 Ιουνίου 2026, ο αριθμός των επιβεβαιωμένων κρουσμάτων Έμπολα στη Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό έχει αυξηθεί σε 808, εκ των οποίων 192 έχουν καταλήξει.

Τα στοιχεία αφορούν την εικόνα έως την Κυριακή (14/06), ενώ μέσα σε ένα 24ωρο καταγράφηκαν 26 νέα κρούσματα και 11 νέοι θάνατοι.

Η επιδημία έχει εξαπλωθεί σε τρεις επαρχίες της ανατολικής ΛΔ Κονγκό, μια περιοχή που ήδη αντιμετωπίζει ένοπλη βία, εκτοπισμούς πληθυσμών και σοβαρές ελλείψεις σε δομές υγείας. Η κατάσταση αυτή δυσκολεύει την επιτήρηση, την ιχνηλάτηση επαφών, τη μεταφορά ασθενών και την ασφαλή ταφή των θυμάτων.

«Το πραγματικό μέγεθος παραμένει άγνωστο»

Οι υγειονομικές οργανώσεις προειδοποιούν ότι η επίσημη εικόνα μπορεί να μην αποτυπώνει πλήρως την πραγματική έκταση της επιδημίας.

Οι Γιατροί Χωρίς Σύνορα έχουν επισημάνει ότι τα κενά στη διάγνωση, στην επιδημιολογική επιτήρηση και στην πρόσβαση στην περίθαλψη καθιστούν εξαιρετικά δύσκολη την πλήρη χαρτογράφηση της διασποράς.

Σε πολλές περιοχές, ιδιαίτερα εκεί όπου η βία και η ανασφάλεια περιορίζουν την πρόσβαση των ομάδων υγείας, υπάρχουν καθυστερήσεις στα εργαστηριακά αποτελέσματα, ελλείψεις σε τεστ και ανεπαρκής δυνατότητα παρακολούθησης των επαφών των ασθενών.

Το αποτέλεσμα είναι ότι ο ιός μπορεί να εξαπλώνεται σε κοινότητες χωρίς οι αρχές να έχουν άμεση και πλήρη εικόνα.

Η προειδοποίηση των Γιατρών Χωρίς Σύνορα

Οι Γιατροί Χωρίς Σύνορα προειδοποιούν ότι το παράθυρο για την αναχαίτιση της επιδημίας στενεύει.

«Η διάγνωση, η επιτήρηση, η πρόσβαση στην περίθαλψη και η εμπλοκή των κοινοτήτων πρέπει να ενισχυθούν επειγόντως», δήλωσε ο Frederic Lai Manantsoa, συντονιστής έκτακτης ανάγκης των MSF στη ΛΔ Κονγκό.

Η οργάνωση τονίζει ότι, παρά την ενίσχυση της ανταπόκρισης τις τελευταίες εβδομάδες, παραμένουν σοβαρά κενά. Μεταξύ αυτών είναι η έγκαιρη ανίχνευση νέων περιστατικών, η πρόσβαση σε απομονωμένες ή ανασφαλείς περιοχές, η επάρκεια των κέντρων θεραπείας και η εμπιστοσύνη των τοπικών κοινοτήτων προς τις υγειονομικές ομάδες.

Γιατί είναι δύσκολη η αναχαίτιση

Ο Έμπολα μεταδίδεται μέσω σωματικών υγρών, ακόμη και μετά τον θάνατο του ασθενούς, γεγονός που καθιστά ιδιαίτερα κρίσιμες τις ασφαλείς ταφές και την άμεση απομόνωση των ύποπτων ή επιβεβαιωμένων περιστατικών.

Στην ανατολική ΛΔ Κονγκό, όμως, η επιδημιολογική απόκριση βρίσκεται αντιμέτωπη όχι μόνο με τον ιό, αλλά και με το περιβάλλον μέσα στο οποίο εξαπλώνεται: περιοχές με ένοπλες ομάδες, εκτοπισμένους πληθυσμούς, δυσκολία πρόσβασης, φόβο, παραπληροφόρηση και δυσπιστία απέναντι στις υγειονομικές αρχές.

Ο Ερυθρός Σταυρός αναφέρει ότι οι ομάδες που εργάζονται στην κοινότητα και στις ασφαλείς ταφές έχουν βρεθεί αντιμέτωπες με λεκτικές επιθέσεις, απειλές και περιστατικά βίας τις τελευταίες ημέρες.

Ο Michon τόνισε ότι η οικοδόμηση εμπιστοσύνης με τις κοινότητες δεν είναι απλώς επικοινωνιακή ανάγκη, αλλά ζήτημα ζωής και θανάτου. Χωρίς συνεργασία των τοπικών πληθυσμών, η ιχνηλάτηση, η απομόνωση και οι ασφαλείς ταφές γίνονται πολύ πιο δύσκολες.

Η σκιά της επιδημίας στη Δυτική Αφρική

Η νέα προειδοποίηση ξυπνά μνήμες από τη μεγάλη επιδημία Έμπολα στη Δυτική Αφρική την περίοδο 2014-2016, η οποία στοίχισε τη ζωή σε περισσότερους από 11.000 ανθρώπους.

Αν και κάθε επιδημία έχει διαφορετικά χαρακτηριστικά, οι διεθνείς οργανώσεις φοβούνται ότι η ταχύτητα εξάπλωσης, τα κενά στην επιτήρηση και οι συνθήκες ανασφάλειας στην ανατολική ΛΔ Κονγκό μπορεί να οδηγήσουν σε περαιτέρω επιδείνωση εάν δεν ενισχυθεί άμεσα η ανταπόκριση.

Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας έχει επισημάνει ότι η επιδημία εξελίσσεται γρήγορα και ότι τα περιστατικά έχουν καταγραφεί σε πολλές υγειονομικές ζώνες. Παράλληλα, υπάρχει διασυνοριακή διάσταση, καθώς έχουν αναφερθεί και περιστατικά στην Ουγκάντα που συνδέονται επιδημιολογικά με τη ΛΔ Κονγκό.

Ένας αγώνας με τον χρόνο

Για τις ομάδες στο πεδίο, το κρίσιμο δεν είναι μόνο να θεραπεύσουν όσους φτάνουν στα κέντρα περίθαλψης, αλλά να εντοπίσουν εγκαίρως όσους δεν έχουν ακόμη διαγνωστεί.

Όσο περισσότεροι ασθενείς παραμένουν εκτός συστήματος επιτήρησης, τόσο δυσκολότερο γίνεται να σπάσουν οι αλυσίδες μετάδοσης. Και όσο οι κοινότητες δεν εμπιστεύονται τις υγειονομικές ομάδες, τόσο αυξάνεται ο κίνδυνος να συνεχιστεί η διασπορά αθόρυβα.